Bamwe mu barwaye indwara ya kanseri bakayikira, bagira inama abandi y’uko bakwihutira kwivuza igihe biyumvisemo ibimenyetso byayo kuko bibongerera amahirwe yo gukira.
Umwe mu bakize kanseri y’ibere witwa Mutesi Liliane waganiriye na RBA, avuga ko yamenye ko ayifite mu 2022, ubwo yonsaga umwana w’imyaka ibiri, ariko yahise atangira gukurikiranwa n’abaganga ahabwa ubuvuzi kugeza akize.
Mutesi avuga ko atabanje kumenya ko ari kanseri, ndetse yabanje no kujya kwivuriza muri gakondo ariko nyuma aza gutahura ko ari kanseri imaze kugera ku rwego rwa kane.
Dr Uwinkindi François ushinzwe indwara zitandura zirimo na Kanseri mu Kigo cy’Igihugu gishinzwe Ubuzima, RBC, avuga ko kuri ubu u Rwanda rwishimira ko ubuvuzi bwa kanseri bugenda butera imbere, aho ubu bashobora kuyipima no kuyivura.
RBC igaragaza ko mu mwaka wa 2024, abagera kuri 5500 barwaye kanseri mu Rwanda, muri bo 3000 irabahitana, bigaragaza ko umubare w’abicwa na yo ukomeje kuzamuka.
Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku Buzima, OMS, rishyira indwara ya kanseri mu ziza imbere mu gutwara ubuzima bw’abantu benshi, aho mu 2022 abagera kuri miliyoni 20 bayirwaye, muri bo miliyoni 10 irabahitana.
RBC igaragaza ko mu Rwanda indwara ya kanseri abantu bakunze kurwara kenshi ari iy’ibere, igakurikirwa n’iyinkondo y’umura, ikurikirwa n’iya prostate, hanyuma hakaza kanseri ifata ingingo zo mu nda.